Co, jeśli nie jestem w stanie uiścić należności sądowych w postępowaniu cywilnym?

Od czasu do czasu zdarza się sytuacja, że strona przegrywająca sprawę nie jest w stanie ponieść czy tez zwrócić sądowi kosztów związanych z rozpoznawaniem sprawy cywilnej.

W związku z tym warto wiedzieć, że nieuiszczone koszty sądowe orzeczone w postępowaniu cywilnym mogą być rozłożone na raty albo umorzone, jeżeli natychmiastowe ich ściągnięcie byłoby połączone z niewspółmiernymi trudnościami lub groziłoby dłużnikowi zbyt ciężkimi skutkami.

Zapłata należności sądowych może być na wniosek dłużnika rozłożona na raty lub odroczona na okres do dwóch lat, a w wyjątkowych wypadkach na okres do trzech lat.

Należności sądowe mogą być również umorzone na wniosek dłużnika w całości albo w części, jeżeli wykazał on, że ze względu na swoją sytuację rodzinną, majątkową i wysokość dochodów nie jest w stanie ich uiścić, a ściągnięcie należności pociągnęłoby wyjątkowo ciężkie skutki dla niego lub jego rodziny. Do wniosku dłużnik powinien dołączyć oświadczenie o stanie majątkowym i dochodach.

Należności sądowe mogą być umorzone w całości albo w części również z urzędu, jeżeli ich egzekucja okazała się bezskuteczna, a ponowne jej wszczęcie w późniejszym czasie byłoby bezcelowe. Innymi słowy, dotyczy to sytuacji, w której sąd przystąpił do egzekucji tych należności sądowych, a egzekucja nie przyniosła rezultatu.

O rozłożeniu na raty lub umorzeniu należności sądowych rozstrzyga prezes sądu właściwego do rozpoznania sprawy w pierwszej instancji. Wnioski o rozłożenie na raty lub umorzenie należności sądowych wnosi się do prezesa sądu właściwego do rozpoznania sprawy w pierwszej instancji.

Na koniec najważniejsza uwaga. Te wyjaśnienia dotyczą należności sądowych, czyli kosztów sądowych, ponoszonych za to, że sąd rozpoznaje naszą sprawę i są to koszty należne sądowi.

Czym innym natomiast są koszty procesu (np. opłaty sądowe oraz koszty związane z zastępstwem przez adwokata lub radcę prawnego), które musimy zwrócić przeciwnikowi, jeśli przegraliśmy sprawę.

Jednakże warto wiedzieć, że w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Ale tego dokonać powinien sąd w wyroku lub postanowieniu na nasz wcześniejszy wniosek, po wcześniejszym udowodnieniu szczególnie uzasadnionego w naszej sytuacji wypadku.