Jak uzasadnić wniosek o wynagrodzenie dla opiekuna prawnego

17 

Opiekun prawny zasadniczo pełni swoją funkcję nieodpłatnie, jednak w uzasadnionych przypadkach może domagać się wypłaty wynagrodzenia jednorazowego lub okresowego za sprawowanie opieki nad podopiecznym.

Wniosek o ustalenie wynagrodzenia powinien skierować do sądu. Jak jednak skutecznie uzasadnić wniosek o wynagrodzenie dla opiekuna prawnego, aby nie został on oddalony?

Dla ułatwienia Ci sporządzenia takiego uzasadnienia przygotowaliśmy przykładowe uzasadnienie, na którym warto się wzorować, aby zwiększyć szanse na uzyskanie wynagrodzenia z tytułu sprawowania opieki prawnej na podopiecznym. Wzór uzasadnienia pobierzesz, klikając poniższy przycisk:

Wzór pisma pochodzi z kategorii:
Opis

Kim jest opiekun prawny?

Opiekuna prawnego ustanawia się w dwóch przypadkach:

  • dla osoby małoletniej (kiedy rodzice są nieznani lub gdy nie przysługuje im władza rodzicielska),
  • dla osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej.

Opiekun prawny dla dziecka ma zastępować rodziców i wypełniać obowiązki, które normalnie obciążałyby właśnie ich. W przypadku opiekunów prawnych dla osób małoletnich mówi się również o przedstawicielstwie ustawowym. Opiekun może dokonywać czynności prawnych w imieniu dziecka, chroniąc jego interesy finansowe, prawne i osobiste. Musi również dbać o jego potrzeby życiowe i majątek. 

Opiekun prawny osoby ubezwłasnowolnionej – seniora, osoby niepełnosprawnej – jest przede wszystkim jej przedstawicielem ustawowym. Jego rola to dokonywanie czynności prawnych w imieniu ubezwłasnowolnionego. Opiekun ma dbać o dobro i interes społeczny podopiecznego, zapewniać mu odpowiednią opiekę lekarską, terapię czy leczenie.

Nie może podejmować ważnych decyzji dotyczących podopiecznego lub jego majątku bez zezwolenia sądu. Musi pilnować, aby osoba, nad którą sprawuje pieczę, nie działała na szkodę otoczenia i nie zagrażała otoczeniu. Co ważne, w tym zakresie opiekun prawny ponosi odpowiedzialność za szkodę, którą wyrządzi osoba ubezwłasnowolniona.

Zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego, art. 427:

Kto z mocy ustawy lub umowy jest zobowiązany do nadzoru nad osobą, której z powodu wieku albo stanu psychicznego lub cielesnego winy poczytać nie można, ten obowiązany jest do naprawienia szkody wyrządzonej przez tę osobę, chyba że uczynił zadość obowiązkowi nadzoru albo że szkoda byłaby powstała także przy starannym wykonywaniu nadzoru.

Prawa i obowiązki opiekuna prawnego

Jak zostało wspomniane, głównym obowiązkiem opiekuna prawnego jest ochrona praw osoby, nad którą sprawuje on nadzór, dbanie o jej dobro i interesy społeczne. Opiekun osoby ubezwłasnowolnionej musi sprawować nad nią opiekę, reprezentować ją przed osobami trzecimi i urzędami, czy też zarządzać jej majątkiem. 

Opiekun osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej składa za nią różne oświadczenia, na przykład zgody na leczenie. Reprezentuje podopiecznego również w sprawach urzędowych, np. składając wniosek o zasiłek. Opiekun zajmuje się też sprawami życia codziennego, chociażby robieniem zakupów. 

Jednocześnie należy pamiętać, że w swoich obowiązkach opiekun jest ograniczony. Nie może samowolnie podejmować decyzji w kwestiach:

  • medycznych,
  • finansowych.

Oczywiście, dotyczy to spraw wyższej wagi, jak ryzykowna operacja, zrzeczenie się dziedziczenia czy zaciągnięcie pożyczki. 

Opiekun prawny ma prawo podejmować czynności prawne za swojego podopiecznego. Zasadniczo, nie otrzymuje wynagrodzenia za pełnioną funkcję, jednak w niektórych przypadkach sąd może przyznać mu wynagrodzenie jednorazowe lub okresowe.

Dotyczy to sytuacji, kiedy opieka nad osobą ubezwłasnowolnioną wymaga znacznego nakładu pracy. Jeśli nakład pracy opiekuna jest niewielki lub jeśli sprawowanie nad nim opieki czyni zadość zasadom współżycia społecznego, wynagrodzenia nie przyznaje się.

Czy warto być opiekunem prawnym?

Wiele osób zastanawia się, czy warto zostać opiekunem prawnym. W tym miejscu należy wspomnieć, że opiekuna dla osoby ubezwłasnowolnionej ustala zawsze sąd opiekuńczy, przy czym w pierwszej kolejności na to miejsce powołuje się małżonka lub inną osobę spokrewnioną. W przypadku braku takich osób, odpowiedniego opiekuna może wskazać właściwa jednostka organizacyjna pomocy społecznej. 

Zasadniczo, opiekunem prawnym może zostać jedynie osoba, która ma pełną zdolność do czynności prawnych i pełnię praw publicznych. Zgodnie z przepisami kodeksu rodzinnego i opiekuńczego art. 148:

§ 1. Nie może być ustanowiona opiekunem osoba, która nie ma pełnej zdolności do czynności prawnych albo została pozbawiona praw publicznych.

“1a. Opiekunem małoletniego nie może być ustanowiona także osoba, która została pozbawiona władzy rodzicielskiej albo skazana za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności albo za umyślne przestępstwo z użyciem przemocy wobec osoby lub przestępstwo popełnione na szkodę małoletniego lub we współdziałaniu z nim, albo osoba, wobec której orzeczono zakaz prowadzenia działalności związanej z wychowywaniem, leczeniem, edukacją małoletnich lub opieką nad nimi, lub obowiązek powstrzymywania się od przebywania w określonych środowiskach lub miejscach, zakaz kontaktowania się z określonymi osobami lub zakaz opuszczania określonego miejsca pobytu bez zgody sądu. 

§ 2. Nie może być ustanowiony opiekunem ten, w stosunku do kogo zachodzi prawdopodobieństwo, że nie wywiąże się należycie z obowiązków opiekuna.

Zachętą do przyjęcia na siebie takiej odpowiedzialności może być wspomniane wynagrodzenie. Należy wiedzieć przy tym, że jest ono pokrywane z majątku lub dochodów osoby, nad którą opiekun sprawuje pieczę. Jeśli ta nie posiada właściwych środków, wynagrodzenie wypłaca się ze środków publicznych (zajmuje się tym ośrodek pomocy społecznej).

Podopieczny nie może również spisać testamentu – taki dokument byłby nieważny. Możliwe jest jednak przekazanie opiekunowi prawnemu majątku osoby ubezwłasnowolnionej za pośrednictwem umowy darowizny lub umowy o dożywocie (dot. nieruchomości), o ile zgodę na takie działanie wyrazi sąd opiekuńczy.

Ile wynosi wynagrodzenie dla opiekuna prawnego

Wynagrodzenie dla opiekuna prawnego reguluje poniższy przepis:

Art. 162. – [Wynagrodzenie opiekuna] – Kodeks rodzinny i opiekuńczy.

§ 1. Sąd opiekuńczy przyzna opiekunowi za sprawowanie opieki na jego żądanie stosowne wynagrodzenie okresowe albo wynagrodzenie jednorazowe w dniu ustania opieki lub zwolnienia go od niej.

§ 2. Wynagrodzenia nie przyznaje się, jeżeli nakład pracy opiekuna jest nieznaczny lub gdy sprawowanie opieki jest związane z pełnieniem funkcji rodziny zastępczej albo czyni zadość zasadom współżycia społecznego.

§ 3. Wynagrodzenie pokrywa się z dochodów lub z majątku osoby, dla której opieka została ustanowiona, a jeżeli osoba ta nie ma odpowiednich dochodów lub majątku, wynagrodzenie jest pokrywane ze środków publicznych na podstawie przepisów o pomocy społecznej.

Wynagrodzenie dla opiekuna prawnego osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej może zostać przyznane na wniosek zainteresowanego. Jego ewentualną wysokość określa sąd indywidualnie, z uwzględnieniem przepisów ustawy o pomocy społecznej.

Ta stanowi natomiast, że wynagrodzenie dla opiekuna w stosunku miesięcznym nie może przekraczać 1/10 przeciętnego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw (bez wypłat nagród z zysku) ogłoszonego przez Prezesa GUS za okres poprzedzający dzień przyznania wynagrodzenia.

Uzasadnienie wniosku o wynagrodzenie dla opiekuna prawnego

Jak uzasadnić wniosek o wynagrodzenie dla opiekuna prawnego? Podobnie jak wniosek o ustanowienie opiekuna prawnego, również wniosek o wynagrodzenie dla opiekuna należy skierować do sądu rodzinnego, właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubezwłasnowolnionej. Pismo powinno wskazywać, czy opiekun domaga się wypłaty wynagrodzenia okresowego, czy jednorazowego. Co ważne, wniesienie wniosku jest odpłatne – w kwocie 40 zł. 

Pismo można przygotować w oparciu o gotowy do wypełnienia wzór wniosku o wynagrodzenie dla opiekuna prawnego. Kluczowe będzie jednak jego uzasadnienie. Należy pamiętać tutaj, kiedy sąd ma prawo oddalić wniosek o wynagrodzenie. Dzieje się tak, gdy:

  • nakład pracy opiekuna jest nieznaczny,
  • sprawowanie opieki nad podopiecznym jest związane ze sprawowaniem funkcji rodziny zastępczej,
  • sprawowanie opieki nad podopiecznym „czyni zadość zasadom współżycia społecznego”, np. gdy podopieczny jest bliskim krewnym opiekuna. 

Uzasadnienie wniosku o wynagrodzenie dla opiekuna prawnego powinno zawierać informacje o tym, jakie czynności realizuje opiekun za swojego podopiecznego. Należy napisać, jak często są one wykonywane i z jakimi kosztami się wiążą. To pozwala ocenić, czy nakład pracy opiekuna jest “znaczny”.

Poza tym, sprawowanie funkcji opiekuna może zajmować wiele czasu i wpływać negatywnie na sytuację zawodową lub rodzinną, o czym również warto nadmienić we wniosku – zwłaszcza, jeśli doprowadziło to do konieczności zaciągnięcia kredytu czy powstania innych długów. Do pisma można dołączyć też faktury i paragony, np. za zakupy związane ze sprawowaniem opieki, domagając się zwrotu poniesionych nakładów.

Zsumowanie tematu

Jak widzisz, przyznanie wynagrodzenia opiekunowi prawnemu jest jak najbardziej możliwe… ważne jednak, aby wniosek opiekuna prawnego o wypłatę wynagrodzenia był stosownie uzasadniony.

W przyznaniu wynagrodzenia opiekunowi prawnemu pomocne okaże się przygotowane przez nas przykładowe uzasadnienie, które pobierzesz na samej górze i które znacznie ułatwi Ci sporządzenie swojego własnego uzasadnienia.

jak-uzasadnic-wniosek-o-wynagrodzenie-dla-opiekuna-prawnego
Jak uzasadnić wniosek o wynagrodzenie dla opiekuna prawnego
17