Władza rodzicielska a kontakty z dzieckiem – jaka różnica?

Jako, że większość osób, które do nas przychodzą, nie widzą na początku różnicy między władzą rodzicielską w wykonywaniem kontaktów z dzieckiem, to na początku zawsze podkreślam, że prawo do utrzymywania kontaktów rodzica z dzieckiem, nawet jeśli rodzice nie mieszkają już razem np. na skutek rozwodu, jest niezależne od władzy rodzicielskiej. Rodzice oraz ich dziecko mają nie tylko prawo, ale i obowiązek utrzymywania ze sobą kontaktów. Kontakty są regulowanie oddzielnie od władzy rodzicielskiej. Fakt, że jeden z rodziców został nawet pozbawiony władzy rodzicielskiej lub ograniczony we władzy rodzicielskiej do pewnych obowiązków lub uprawnień w stosunku do dziecka, to jeszcze nie zabiera mu prawa do kontaktowania się z dzieckiem.

Kwestia władzy rodzicielskiej nie wyklucza możliwości swobody w ustaleniu okresowego pobytu dziecka u drugiego rodzica w okresie ferii, wakacji, świąt oraz szerokich kontaktów bieżących z rodzicem, u którego dziecko nie przebywa stale.

Jakie są możliwe formy kontaktu z dzieckiem?

Kontakty z dzieckiem mogą obejmować w szczególności przebywanie z dzieckiem bezpośrednio czyli poprzez odwiedziny, spotkania, zabieranie dziecka poza miejsce jego stałego pobytu) i poprzez bezpośrednie porozumiewanie się, ale także pośrednio poprzez utrzymywanie korespondencji, korzystanie z innych środków porozumiewania się na odległość, w tym ze środków komunikacji elektronicznej – e-mail, skype, facebook.

Kiedy regulować kontakty z dzieckiem?

Kontakty jednego z rodziców z dzieckiem regulowane są najczęściej w sytuacji, gdy rodzic ten nie mieszka na stałe z dzieckiem. Praktyka pokazuje jednak, że wspólne zamieszkiwanie rodziców nie wyklucza również sporu co do kontaktów z dzieckiem. Np. gdy matka na każdy weekend zabiera dziecko tam gdzie ona chce, a ojciec nigdy tego zrobić nie może, bo zaczyna się awantura „o dziecko”. Jako, że często spawa o ustalenie kontaktów z dzieckiem ma związek również z miejscem zamieszkania dziecka sprawy o ustalenie miejsca pobytu dziecka i ustalenie kontaktów mogą być połączone do wspólnego rozpoznania w jednej sprawie sądowej.

Jak powinno się regulować kontakty z dzieckiem?

W pierwszej kolejności to rodzice są upoważnieni do uregulowania swoich kontaktów z dzieckiem, biorąc pod uwagę rozsądne życzenia samego dziecka. Rodzice, jeśli ich dojrzała postawa na to pozwala, mogą uregulować kontakty w sposób nieograniczony. W takiej sytuacji drugi z rodziców, który z dzieckiem nie mieszka, będzie miał możliwość kontaktu z dzieckiem bezpośrednio lub poprzez komunikacje elektroniczną, w każdym momencie, gdy warunki na to pozwalają – dziecko nie jest w szkole ani w przedszkolu, ani nie ma innych zaplanowanych zajęć czy wizyt lekarskich. Może wówczas zabierać dziecko poza jego stałe miejsce zamieszkania, kontaktując się wcześniej z matką i uzgadniając tę kwestię. Porozumienie rodziców nie wymaga szczególnej formy.

Dopiero, gdy rodzice nie są w stanie się porozumieć w zakresie tego kiedy dziecko może pójść do drugiego z rodziców, na jak długo, kto odbierze dziecko, kto zawiezie, u kogo dziecko spędza święta, jak wygląda podział spędzanego z dzieckiem czasu w wakacje, itp. wówczas można poprosić sąd o pomoc.

Realizacja osobistej styczności z dzieckiem może następować w różnej formie, również poprzez określenie terminów i sposobu spotkań.

Istniejąca czasowa przeszkoda związana z aresztowaniem jednego z rodziców nie stanowi dostatecznej podstawy do odstąpienia od uregulowania tej kwestii.

Jak wspomniano wcześniej, w zakresie ustalania kontaktów z dzieckiem bierze się pod uwagę zdanie samego dziecka. W związku z tym nie leży w interesie dziecka zmuszanie go do kontaktów z rodzicami, jeżeli wielokrotnie odmawia na nie zgody, nawet po psychologicznym przygotowaniu zarówno jego, jak i rodziców.

Jak wygląda procedura sądowa w sprawie ustalenia kontaktów z dzieckiem?

Wniosek o uregulowanie kontaktów z dzieckiem składamy do Sądu Rejonowego Wydziału Rodzinnego i opiekuńczego właściwego według miejsca zamieszkania dziecka, np. IV Wydział Rodzinny i Nieletnich Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku lub V Wydział Rodzinny i Nieletnich Sądu Rejonowego Lublin-Zachód w Lublinie. Na stronach danego sądu można ustalić jak przebiega podział administracyjny właściwości danego sądu. Opłata sądowa od wniosku wynosi 40 zł. Od postanowienia w przedmiocie kontaktów z dzieckiem wydanego przez Sąd Rejonowy przysługuje apelacja do Sądu Okręgowego np. Sądu Okręgowego w Lublinie III Wydział Cywilny Rodzinny, który jest właściwy do rozpoznawania odwołań od postanowień w sprawach kontaktów z dzieckiem wydanych przez wyżej wymienione sądy rejonowe. Opłata sądowa od odwołania-apelacji również wynosi 40 zł. W trakcie trwania postępowania o uregulowanie kontaktów z dzieckiem lub zmianę wcześniej już wydanego postanowienia w sprawie kontaktów zazwyczaj istnieje potrzeba wywołania opinii biegłych z Opiniodawczego Zespołu Sądowych Specjalistów (dawniej Rodzinnego Ośrodka Diagnostyczno-Konsultacyjnego), a wcześniej przesłuchania zgłoszonych przez strony świadków.

Zabezpieczenie kontaktów z dzieckiem na czas trwania sprawy o kontakty lub w sprawie o rozwód?

Składając pismo do sądu, w którym zawarto wniosek o uregulowanie kontaktów z dzieckiem możliwe jest również złożenie wniosku o wydanie postanowienia w przedmiocie zabezpieczenia kontaktów na czas trwania procesu. Może mieć to miejsce zarówno w sprawie, która dotyczy tylko ustalenia kontaktów przed sądem rejonowym jak również w sprawie o rozwód przed sądem okręgowym, w której również kontakty muszą być przez sąd uregulowane.

W sprawie o zabezpieczenie warto wiedzieć, że rolą wnioskodawcy, który składa wniosek o udzielenie zabezpieczenia kontaktów z dzieckiem jest uprawdopodobnić i wykazać interes prawny, że brak zabezpieczenia uniemożliwi mu realizacje kontaktów, np. matka uniemożliwia kontakty. Chodzi o wskazanie, co konkretnie sąd powinien nakazać albo czego zakazać drugiemu małżonkowi, przeciw któremu wniosek jest wymierzony.


Jeśli wskazane powyżej zagadnienia i problemy Ciebie dotyczą – pamiętaj że nie wystarczy samo przeczytanie. Trzeba wdrożyć – życzę Ci w tym powodzenia. A jeśli uznasz, że chcesz dowiedzieć się więcej lub uzyskać wsparcie w konkretnej sprawie zapraszam na indywidualne spotkanie:

Adwokat Adam Bernau tel. 500-506-506.

Kancelaria Adwokacka z siedzibą w Lublinie, ul. Radziszewskiego 8, lok. 214 (budynek kina Bajka, obok KULu i UMCS), 20-039 Lublin