Wysokość poręczenia majątkowego (kaucji) zależy od bardzo wielu czynników, dlatego zwykle nie da się wstępnie ustalić żadnych „widełek finansowych”. Wysokość ustalanego w sprawie poręczenia majątkowego zależy bowiem z jednej strony od sytuacji materialnej oskarżonego i jego rodziny, a z drugiej od wysokości wyrządzonej szkody i charakteru przestępstwa. Warto wiedzieć, że bez znaczenia jest, czy podejrzany osiągnął jakąś korzyść majątkową z popełnienia zarzuconego mu przestępstwa.

Jeśli chodzi o ostatnie przykłady z praktyki wysokości ustalanych poręczeń majątkowych:

– w sprawie o narkotyki, w której występowali inni współoskarżeni, biorący udział we wprowadzaniu narkotyków do obrotu i istniała obawa porozumiewania się ich między sobą, przy zarzucie wprowadzenia do obrotu 400 gram marihuany – areszt na końcowym etapie postępowania przygotowawczego został zamieniony na poręczenie majątkowe w kwocie 15.000 zł. Podobna kwota poręczenia ustalona była w sprawie, w której postawiono zarzut wprowadzenia do obrotu blisko 3 kg środka odurzającego. W podobnej sprawie przy zarzucie wprowadzania do obrotu ponad 10 kg środka odurzającego poręczenie majątkowe ustalone zostało na kwotę 100.000 zł.;

– w sprawie zorganizowanej grupy przestępczej zajmującej się paserstwem, w której wartość przedmiotu przestępstwa wyniosła 300.000 zł, sąd zamienił areszt na poręczenie w kwocie 30.000 zł.,

– w sprawie tzw. oszustwa na wnuczka, w której dopuszczono się oszustwa na kwotę 70.000 zł, sąd na początkowym etapie postępowania zgodził się zamienić areszt na poręczenie w kwocie 50.000 zł, a na późniejszym etapie postępowania za wystarczające uznał poręczenie w wysokości 10.000 zł.,

– w sprawie udziału w zorganizowanej grupie przestępczej zajmującej się przemytem papierosów, przy zarzucie mało znaczącego udziału w tej grupie, prokurator zaproponował poręczenie majątkowe w wysokości 5.000 zł.;

– w sprawie wyłudzenia 10.000 zł od ubezpieczyciela z tytułu fałszywej stłuczki, ukrywający się podejrzany musiał wpłacić 5.000 zł celem uzyskania listu żelaznego, aby z wolnej stopy móc odpowiadać przed sądem;

– w sprawie oszustwa internetowego polegającego na podszywaniu się pod sprzedawców kwota 50.000 zł zaproponowanego poręczenia okazała się niewystarczająca (zarzut dotyczył przestępstwa, którym wyrządzono szkodę w wysokości 200.000 zł.);

– w sprawie zlecenia porwania i wymuszenia 100.000 zł podejrzany opuścił areszt po wpłaceniu 60.000 zł.

Czy poręczeniem majątkowym można „wykupić się” od kary czy od postępowania karnego?

Adwokat podkreśla, że polskie prawo nie przewiduje tzw. „wykupienia się” od kary ani wyjścia z aresztu, jeśli tylko dysponuje się odpowiednią kwotą pieniędzy. To nie wysokość kwoty poręczenia decyduje o tym, czy podejrzany opuści areszt śledczy za poręczeniem majątkowym, a przekonanie organu, że poręczenie majątkowe będzie wystarczające dla zapewnienia tego, że postępowanie karne nie będzie zakłócane.

W sytuacjach, gdy dochodzi do pokrzywdzenia przestępstwem, często wystarczające jest uiszczenie poręczenia majątkowego w wysokości zbliżonej do poniesionej przez pokrzywdzonego szkody. Wynika to z faktu, że pokrzywdzony ma prawo pierwszeństwa do zaspokojenia swoich roszczeń w sytuacji przepadku poręczenia majątkowego. Zatem nawet gdyby oskarżony próbował uchylić się od odpowiedzialności i nie stawiał się na wezwania organu lub mataczył już po wpłaceniu poręczenia, to i tak pokrzywdzony może uzyskać rekompensatę finansową.

W doniesieniach medialnych znajdziemy informację, że prezydent jednego z polskich miast, podejrzany o przyjęcie łapówki w kwocie 70.000 zł, opuścił areszt za kwotę poręczenia w wysokości 450.000 zł. Prezydent innego miasta z zarzutem przyjęcia m.in. korzyści majątkowej w wysokości 40.000 zł opuścił areszt po wpłaceniu kwoty 100.000 zł.

Poręczenie majątkowe a cięższe przestępstwa?

Warto wiedzieć, że bardzo trudno i rzadko spotykane jest uzyskanie zgody na zamianę aresztu na poręczenie majątkowe w sprawach o zabójstwo i innych, gdzie wymiar kary za dane przestępstwo przekracza 8 lat pozbawienia wolności. Znajdziemy też sprawy gdzie sądy ustaliły poręczenia majątkowy na kwoty kilku milionów i ma to miejsce zazwyczaj przy przestępstwach gospodarczych i zarzutach oszustwa lub uszczupleń podatkowych na wiele milionów. W medialnej sprawie o zabójstwo aplikantki pod zarzutem którego stał radca prawny sąd nie zgodził się na poręczenie majątkowe w wysokości 3,3 mln zł. W sprawie prezesa Amber Gold również sąd nie zgodził się na poręczenie majątkowe.

Czy możliwa jest zmiana wysokości poręczenia majątkowego w toku postępowania?

Decyzja o wysokości poręczenia majątkowego może zawsze zostać zmieniona, gdyż w trakcie trwania postępowania zmieniają się zazwyczaj w jakimś zakresie okoliczności dotyczące zdarzenia i udziału w nim osoby podejrzanej. Wówczas można wnioskować o zmianę np. wysokości poręczenia majątkowego. Adwokat wskazuje, że np. pogarszająca się sytuacja majątkowa może uzasadniać wnoszenie o zmianę wysokości poręczenia majątkowego lub nawet zamianę tego środka na inny.

Warto wiedzieć, że sądy często stwierdzają, że poręczenie majątkowe ma na celu rzeczywiste, a nie iluzoryczne powstrzymanie oskarżonych przed podjęciem bezprawnych działań utrudniających postępowanie. Prymat zatem przy ocenie czy suma poręczenia nie jest nadmierna ma nie sytuacja majątkowa oskarżonych, ale waga zarzutów i możliwy wymiar kary. Poręczenie ma bowiem zabezpieczać postępowanie przed bezprawnym zakłócaniem, a nie ma stanowić dolegliwości odpowiedniej do majątku oskarżonego.

Na dalszym etapie postępowania, gdy proces sądowy zbliża się do końca, ustalona kwota kaucji – w połączeniu z zastosowanym dozorem i zakazem opuszczania kraju – staje się wystarczająca, aby powstrzymać oskarżonego przed działaniami zakłócającymi tok procesu. Każda sprawa musi być jednak rozpatrywana indywidualnie.

Tutaj znajdziesz wywiad z adwokatem Adamem Bernau przeprowadzony dla magazynu Reporter dotyczący poręczenia majątkowego (kaucji)


Stworzyliśmy www.prawna.eu, aby pomagać naszym odbiorcom. Mimo, że jako adwokaci prezentujemy praktyczne rozwiązania, to nie są one jednakowo skuteczne dla wszystkich. Nie powinno się z nich bezwarunkowo korzystać. Wskazówki, które udostępniamy powinny być szczegółowo analizowane, porównywane z własnym przypadkiem, ewentualnie konfrontowane z innymi i dopiero, gdy będą one przedstawiały się jako odpowiednie w danym przypadku, wprowadzane w życie.

Pamiętaj, że przeszukiwanie Internetu nie zastąpi bezpośredniej rozmowy z adwokatem i uzyskania wsparcia prawnego odnoszącego się bezpośrednio do Twojej sytuacji, tak samo jak szperanie w Internecie nie zastąpi wizyty u lekarza. Jeżeli masz problem prawny – idź do adwokata.


Adwokat Adam Bernau

tel: 500-506-506

e-mail: adam@prawna.eu

Adwokat Tomasz Mikołajczuk

tel: 505-501-543

e-mail: tomasz@prawna.eu


 

Adres siedziby Kancelarii Adwokackiej w Lublinie

ul. Radziszewskiego 8, lok. 214 (budynek kina Bajka, obok KULu i UMCS)

20-039 Lublin