Informacje ogólne o tym, co warto wiedzieć jeśli chodzi o prywatny akt oskarżenia znajdziesz we wpisie TUTAJ. Nie należy również tego mylić z subsydiarnym aktem oskarżenia, o którym przeczytasz TUTAJ.

Poniżej natomiast przedstawiony został przebieg tego postępowania, od czego się zaczyna, jak może się potoczyć.

Posiedzenie pojednawcze / mediacja w sprawie z oskarżenia prywatnego

Rozprawę główną poprzedza posiedzenie pojednawcze, które prowadzi sędzia lub referendarz sądowy. Na wniosek lub za zgodą stron, zamiast posiedzenia pojednawczego sąd może wyznaczyć odpowiedni termin dla mediacji.

Warto wiedzieć, że niestawiennictwo oskarżyciela prywatnego i jego pełnomocnika, radcy prawnego) na posiedzenie pojednawcze bez usprawiedliwionej przyczyny uważa się za odstąpienie od oskarżenia; w takim wypadku prowadzący posiedzenie postępowanie umarza.

Jednak niestawiennictwo oskarżyciela prywatnego na spotkaniu mediacyjnym nie wywołuje skutków tożsamych z niestawiennictwem tego oskarżyciela i jego pełnomocnika na posiedzeniu pojednawczym, a tym samym nie daje podstawy do umorzenia postępowania w sprawie z oskarżenia prywatnego.

Gdyby natomiast na posiedzenie pojednawcze nie stawił się bez usprawiedliwienia oskarżony wówczas sprawę kieruje się na rozprawę główną, a w miarę możności wyznacza od razu jej termin.

Jeśli do pojednania lub mediacji dojdzie i strony pojednają się wówczas postępowanie umarza się.

Równocześnie z pojednaniem strony mogą zawrzeć ugodę, której przedmiotem mogą być również roszczenia pozostające w związku z oskarżeniem – np. obowiązek naprawienia szkody, zadośćuczynienie.

Jeśli do pojednania stron nie dojdzie wtedy sprawa przekazywana jest na rozprawę główną.

Kiedy możliwe jest umorzenie postępowania i zakończenie bez wyroku w sprawie z oskarżenia prywatnego?

Postępowanie w sprawach z oskarżenia prywatnego umarza się za zgodą oskarżonego, jeżeli oskarżyciel prywatny odstąpi od oskarżenia przed prawomocnym zakończeniem postępowania. Zgoda oskarżonego nie jest wymagana, jeżeli oskarżyciel prywatny odstąpi od oskarżenia przed rozpoczęciem przewodu sądowego (odczytanie aktu oskarżenia) na pierwszej rozprawie głównej.

Oskarżyciel prywatny może odwołać złożone przed rozpoczęciem przewodu sądowego na pierwszej rozprawie głównej oświadczenie o odstąpieniu od oskarżenia – do chwili wydania przez sąd postanowienia o umorzeniu postępowania.

Kodeks postępowania karnego ustanowił domniemanie prawne, że nieusprawiedliwione niestawiennictwo oskarżyciela prywatnego i jego pełnomocnika na rozprawie głównej, uważa się za odstąpienie od oskarżenia. Jest to domniemanie niewzruszalne, co oznacza, że nie można przeciwko niemu prowadzić dowodu, iż pomimo nieusprawiedliwionego niestawiennictwa, wolą oskarżyciela nie było odstąpienie od oskarżenia.

Niestawiennictwo oskarżyciela prywatnego i jego pełnomocnika na rozprawie głównej bez usprawiedliwienia, w każdej fazie jej prowadzenia ( a więc na każdym terminie rozprawy), powoduje umorzenie postępowania, przy czym, jeżeli niestawiennictwo takie ma miejsce po rozpoczęciu przewodu sądowego na pierwszej rozprawie głównej, warunkiem umorzenia jest wyrażenie zgody przez oskarżonego.

Skutek umorzenia?

W razie umorzenia postępowania z uwagi na niestawiennictwo oskarżyciela prywatnego i jego pełnomocnika na rozprawie lub posiedzeniu pojednawczym nie ma możliwości ponownego wniesienia aktu oskarżenia w tej samej sprawie przeciwko temu samemu oskarżonemu.


Jeśli wskazane powyżej zagadnienie i problemy z nim związane Ciebie dotyczą – pamiętaj że nie wystarczy samo przeczytanie. Trzeba wdrożyć – życzymy Ci w tym powodzenia. A jeśli uznasz, że chcesz dowiedzieć się więcej lub uzyskać wsparcie dopasowane specjalnie do Twojej sytuacji zapraszamy na indywidualne spotkanie:

Adwokat Adam Bernau tel. 500-506-506,

Adwokat Tomasz Mikołajczuk tel. 505-501-543.

Kancelaria Adwokacka z siedzibą w Lublinie, ul. Radziszewskiego 8, lok. 214 (budynek kina Bajka, obok KULu i UMCS), 20-039 Lublin